Τι προτείνει στην νέα έκθεσή του ο ΟΟΣΑ για την Παιδεία

Σχολεία αυτόνομα
Παρουσιάζουμε σήμερα το δημοσίευμα της Κυριακάτικης Αυγής (Μίνα Κωστοπούλου) που αφορά στη νέα προκαταρκτική Έκθεση του ΟΟΣΑ για την εκπαίδευση στη χώρα μας.

Ο στόχος είναι η αλλαγή του «DNA» της σχολικής εκπαίδευσης, εκείνων δηλαδή των δομικών χαρακτηριστικών που συγκροτούσαν και συγκροτούν μέχρι σήμερα την εκπαίδευση από το νηπιαγωγείο μέχρι το Πανεπιστήμιο και τα μεταπτυχιακά. Ο στόχος συνοψίζεται σε μερικές λέξεις: αυτονομία, ευελιξία, σπάσιμο του ενιαίου προγράμματος, ένταση των ταξικών φραγμών, μαθητεία, κατηγοριοποίηση των σχολικών μονάδων, αποκέντρωση, ιδιωτικοποίηση, επιχειρηματική λειτουργία, αυτοχρηματοδότηση, αυτοαξιολόγηση – αξιολόγηση – λογοδοσία.

Η ίδια ακριβώς "γραμμή" για την εκπαίδευση στη χώρα μας παρουσιάστηκε, καθόλου τυχαία, και στην Έκθεση του ΣΕΒ (Σύνδεσμος Βιομηχάνων) πριν λίγες μόλις μέρες.Είναι χαρακτηριστικό ότι η παρουσίαση της νέας προκαταρκτικής Έκθεσης του ΟΟΣΑ γίνεται από την Αυγή με ένα τεχνοκρατικό τρόπο που κλίνει φανερά στην θετική προβολή των προτάσεων του Οργανισμού.

Ας δούμε όμως τι αναφέρει το δημοσίευμα της Αυγής:
Σχολεία αυτόνομα με τους εκπαιδευτικούς «ηγέτες»
Σχολεία αυτόνομα, με χρηματοδότηση βασισμένη και στις ιδιαίτερες ανάγκες τους, εκπαιδευτικοί «ηγέτες» σε τοπικό επίπεδο, συμμετοχή της οικογένειας στον σχεδιασμό της εκπαιδευτικής διαδικασίας, κουλτούρα αυτοαξιολόγησης, πρακτικές και μετρήσεις για την αποτίμηση των επιδόσεων των μαθητών, επέκταση της μαθητείας και της πρακτικής, αναδιάταξη του ακαδημαϊκού χάρτη είναι μερικά από τα στοιχεία που περιλαμβάνει η προκαταρκτική μελέτη του ΟΟΣΑ για τη σημερινή εικόνα του ελληνικού εκπαιδευτικού συστήματος.Ο οργανισμός θα παρουσιάσει επισήμως το επόμενο διάστημα τη μελέτη που εκπόνησε, ύστερα από αίτημα της Ελλάδας, και με βάση τη συμφωνία θα την εμπλουτίσει έως το τέλος του 2017. Κρίνοντας από την τελευταία μελέτη του το 2011 κανείς θα δυσκολευόταν να πιστέψει ότι η έκθεση του 2016 ζητάει «επένδυση στην παιδεία», χωρίς να αναφέρεται σε περικοπές.
Η προηγούμενη έκθεση του 2011 υπήρξε ιδιαίτερα σκληρή προκαλώντας σειρά αντιδράσεων κυρίως για τον τρόπο με τον οποίο εφαρμόστηκε η ατζέντα που πρότεινε. Η “Αυγή” παρουσιάζει τα βασικά σημεία της μελέτης του 2016, που εκπονήθηκε υπό την Gabriella Ramos, δεξί χέρι του γενικού γραμματέα του ΟΟΣΑ.

1. Αποκέντρωση και ανάπτυξη επαγγελματικής αυτονομίας
Ο ΟΟΣΑ προτείνει ενίσχυση της σχολικής αυτονομίας, χαλάρωση του κεντρικού έλεγχου σε επίπεδο προσωπικού, προγραμμάτων σπουδών και εκτέλεσης του προϋπολογισμού, λογοδοσία των τοπικών υπευθύνων για την εκπαίδευση. Για τον ΟΟΣΑ “είναι κοινός τόπος ότι η αυτοαξιολόγηση της σχολικής μονάδας πρέπει να επανεισαχθεί μαζί με κάποιας μορφής εξωτερική αναφορά”.
Ο οργανισμός πάντως δεν προσδιορίζει πώς θα γίνεται αυτό, παρά μόνο όταν αναφέρει ότι τα σχολεία οφείλουν να λογοδοτούν στο μέλλον εφόσον παίρνουν επιπλέον χρηματοδότηση -όπως προτείνει- για την κάλυψη αναγκών για τους μαθητές που έχουν ανάγκη. Υπογραμμίζεται η σημασία να ενισχυθεί η εμπιστοσύνη σε μια τέτοια διαδικασία και τα σχολεία να είναι προσανατολισμένα στις ανάγκες των μαθητών.

2. Αποκέντρωση των προϋπολογισμών και βασικές προτεραιότητες
Προτείνεται μετακύλιση της ευθύνης για την κατανομή των προϋπολογισμών σε τοπικό - περιφερειακό επίπεδο με τρόπο που θα λάβει υπόψη πώς το εκπαιδευτικό προσωπικό είναι κατανεμημένο στα διάφορα σχολεία. Στόχος είναι η σύνδεση της εκπαίδευσης με τις τοπικές κοινωνίες και τις ανάγκες τους.
Σε μακροπρόθεσμο ορίζοντα ο ΟΟΣΑ συστήνει να υπάρξει πρόβλεψη για τη χρηματοδότηση των σχολείων με βάση έναν μαθηματικό τύπο που θα αποδίδει προτεραιότητα στην προσχολική εκπαίδευση και φροντίδα (όπως επισημαίνει, στις ηλικίες μέχρι 3 ετών μόλις το 20% των παιδιών πήγαιναν σε βρεφονηπιακούς σταθμούς το 2011 και το 76% των παιδιών πήγαιναν σε παιδικό σταθμό και νηπιαγωγείο το 2012 σε σχέση με τον ευρωπαϊκό μέσο όρο του 96%).
Μάλιστα, φέρνει ως παράδειγμα εκείνο της Χιλής. Στο κεφάλαιο αυτό ο ΟΟΣΑ αναφέρεται στο γεγονός ότι το μισθολογικό κόστος ανέρχεται στο 85% των προϋπολογισμών της εκπαίδευσης, χωρίς ωστόσο να κάνει κάποια συγκεκριμένη σύσταση.

 Το παράδειγμα της Χιλής
Στη Χιλή ένα χρηματοδοτικό πρόγραμμα για τους μη προνομιούχους μαθητές και τα σχολεία τους, το Subvención Escolar Preferencial (SEP), εισήχθη το 2008. Οι μεγαλύτερες δαπάνες για την εκπαίδευση κατανέμονταν ανά μαθητή, με κουπόνια που αποδίδονταν στη σχολική μονάδα. Συνοδεύονταν από μέτρα για την εξασφάλιση της ορθολογικής χρήσης των χρημάτων αυτών.
Τα σχολεία που λαμβάνουν κουπόνια υποχρεούνται να καταρτίσουν ένα σχέδιο για τα προγράμματα σπουδών τους, το εκπαιδευτικό κλίμα, τη διαχείριση της χρηματοδότησης, τον θεσμό της σχολικής ηγεσίας. Τα σχολεία SEP έχουν πρόσβαση σε τεχνική βοήθεια μέσω πιστοποιημένων ιδιωτικών παρόχων και ενός συστήματος αξιολόγησης της ποιότητας της εκπαίδευσης.

3. Αναπτύσσοντας εκπαιδευτικούς ηγέτες
Ο ΟΟΣΑ αναφέρεται σε “σχολικούς ηγέτες” με περισσότερες ευθύνες από εκείνες που έχουν σήμερα οι διευθυντές των σχολείων, και την υποχρέωση να λογοδοτούν για τις αποφάσεις τους. Ο θεσμός της “σχολικής ηγεσίας” θα στηρίζεται στη σχολική αυτονομία. Πλέον τα σχολεία θα συνιστούν “οργανισμούς μάθησης”, ανοικτούς στις συνέργειες με τις τοπικές κοινότητες, που θα αξιοποιούν δεδομένα για να αξιολογούν τις επιδόσεις των σχολείων και θα ενθαρρύνουν τη συμμετοχή των γονέων στον σχεδιασμό της εκπαιδευτικής διαδικασίας.
Σήμερα κατά τον ΟΟΣΑ οι διευθυντές των σχολείων δεν απαιτείται να έχουν λάβει την αντίστοιχη εκπαίδευση, επιμόρφωση και ακόμη έχουν περιορισμένες αρμοδιότητες. Ο ρόλος τους, όμως, είναι πολύ σημαντικός κατά τον οργανισμό, ειδικά σε ένα περιβάλλον όπου το εκπαιδευτικό δυναμικό είναι γηρασμένο. Προτείνει διαρκείς επιμορφώσεις και προσανατολισμό τους στην επίλυση καθημερινών πρακτικών προβλημάτων.

4. Αναπτύσσοντας μεθόδους και ικανότητες αξιολόγησης
Ο ΟΟΣΑ παρατηρεί εδώ ότι στην Ελλάδα υπάρχουν λίγες μόνο εθνικές αξιολογήσεις των μαθητών, ωστόσο ιδιαίτερα υψηλά ποσοστά σε ιδιαίτερα μαθήματα και φροντιστήρια, λόγω του συστήματος εισαγωγής στην Τριτοβάθμια. Προτείνονται περισσότερες διαδικασίες αξιολόγησης επί των επιδόσεων των σχολείων (κατ’ αναλογία του διεθνούς διαγωνισμού PISA για την αξιολόγηση των μαθητών), αλλά και συγκέντρωση κοινωνικών και οικονομικών στατιστικών και δεδομένων για τους μαθητές και τα σχολεία, προκειμένου να ενισχυθεί η λήψη αποφάσεων.
Η Τσεχία, η Ισλανδία, η Ιρλανδία, η Σουηδία και η Εσθονία το κάνουν. Για τον ΟΟΣΑ κρίνεται σημαντικό να συμμετέχουν οι δάσκαλοι στις πολιτικές και πρακτικές της αξιολόγησης, ώστε να μην αντιλαμβάνονται την αξιολόγηση ως κάτι ξένο και τιμωρητικό.

5. Η ανάπτυξη των ολοήμερων σχολείων
Ο ΟΟΣΑ εξαίρει τη μεταρρύθμιση του Ενιαίου Ολοήμερου Νηπιαγωγείου και Ενιαίου Ολοήμερου Δημοτικού Σχολείου και μάλιστα ζητάει να επεκταθεί με προσανατολισμό στους μαθητές ευάλωτων κοινωνικών ομάδων.
Προτείνει να ενισχυθούν οι δεξιότητες των εκπαιδευτικών, για να διαχειρίζονται την αύξηση του ωραρίου αποτελεσματικά· ακόμη οι πιο έμπειροι εκπαιδευτικοί να δουλεύουν στα σχολεία με τις επιτακτικότερες ανάγκες με καλύτερες αποδοχές. Για τον ΟΟΣΑ οι νέοι εκπαιδευτικοί ίσως να πρέπει να διδάσκουν λιγότερο σε σχέση με τους μεγαλύτερους, κάτι που δεν συμβαίνει στην Ελλάδα, όπως και στις περισσότερες χώρες - μέλη του. Πάντως στην Ελλάδα συνολικά οι ώρες εργασίας των εκπαιδευτικών έχουν αυξηθεί σε κάθε βαθμολογικό επίπεδο.

6. Μετα-δευτεροβάθμια Εκπαίδευση: Ζητήματα διακυβέρνησης, αυτονομίας και σχέσεων μεταξύ διαφορετικών επιπέδων
Ο οργανισμός παρατηρεί ότι στην Τριτοβάθμια Εκπαίδευση το 2010 υπήρξε οριζόντια περικοπή του προϋπολογισμού κατά 30%, που συνεχίστηκε και τα επόμενα χρόνια, ενώ αποδυναμώθηκαν πλήρως οι δεσμοί μεταξύ Μεταδευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης και αγοράς εργασίας. Προτείνει να ενισχυθούν η επαγγελματική εκπαίδευση, να ενισχυθεί η μαθητεία και οι δυνατότητες πρακτικής άσκησης, να μεταβληθεί ο τρόπος πρόσβασης στην Τριτοβάθμια (δεν συγκεκριμενοποιεί) και να γίνει αναδιάταξη του ακαδημαϊκού χάρτη, ώστε τα ΤΕΙ να ανταποκριθούν στον αρχικό ρόλο τους όσον αφορά την επικέντρωση στην αγορά εργασίας.
Εδώ ο ΟΟΣΑ αναφέρεται στην πολυδιάσπαση του ακαδημαϊκού χάρτη λόγω τοπικών πολιτικών πιέσεων, παρά εξαιτίας της φοιτητικής ζήτησης, και χαρακτηρίζει τα ΤΕΙ “αδιαφοροποίητο σύνολο πανεπιστημιακών ιδρυμάτων δεύτερης κατηγορίας”. Ακόμη προτείνει να δοθεί περαιτέρω χρηματοδότηση σε φοιτητές αδύναμων κοινωνικών ομάδων, κατά το παράδειγμα της Δανίας.

Το δανικό “ταξίμετρο”
Η Δανία, για να ενθαρρύνει τους φοιτητές να ολοκληρώσουν τις σπουδές τους στην Τριτοβάθμια, εισήγαγε το σύστημα «του ταξίμετρου» τη δεκαετία του 1990: η κρατική επιχορήγηση κατανέμεται στα ιδρύματα ανάλογα με τον αριθμό των φοιτητών που ολοκληρώνουν επιτυχώς τις εξεταστικές. Οι επιχορηγήσεις αυτές είναι ανεξάρτητες από τις πάγιες για τις ανελαστικές δαπάνες των ιδρυμάτων. Σύμφωνα με τον ΟΟΣΑ οδήγησαν τα ιδρύματα στο να παρέχουν κίνητρα και αναβαθμισμένες υπηρεσίες στους φοιτητές. Η Εσθονία και η Φινλανδία έχουν παρόμοια συστήματα.

alfavita.gr

Οι πανελλήνιες ως μέσο καταστροφής παιδικών ονείρων

Πιστεύω όμως, ότι η εισαγωγή των φοιτητών μπορεί να προέλθει μέσα από ένα σύστημα ποσόστωσης και συμψηφισμού των τετραμήνων της Β' και Γ' λυκείου, συνδυαστικά με τους βαθμούς των ετήσιων εξετάσεων κάποιων μαθημάτων αλλά και δύο εργασιών, μίας στη Β και μίας στη Γ' λυκείου.

Υπάρχουν παιδιά που γεννιούνται με κλίση, που από τα πρώτα τους βήματα στη ζωή αντιλαμβάνονται και δηλώνουν το επάγγελμα που θέλουν να ακολουθήσουν. Υπάρχουν παιδιά τα οποία, ανάλογα με την ηλικία και τα κοινωνικά και οικογενειακά τους ερείσματα, αλλάζουν συχνά επαγγελματικούς στόχους. Υπάρχουν, βέβαια, και τα «αιώνια παιδιά» τα οποία πατούν τα 30, τα 40, τα 50 τους χρόνια και ακόμη αναζητούν τον επαγγελματικό τους προσανατολισμό ή, σωστότερα, την δουλειά που θα τους καλύπτει τοσο συναισθηματικά και ψυχικά όσο και οικονομικά.
Σε όποια κατηγορία κι αν ανήκεις, ένα είναι σίγουρο και δεν φαίνεται να υπάρχει πρόθεση αλλαγής. Κάποια στιγμή, συνήθως στα 18 σου, θα κληθείς να αναμετρηθείς με τον μπαμπούλα. Με το αόρατο εκπαιδευτικό τέρας των πανελληνίων, το οποίο εν πολλοίς θα κρίνει την πραγματοποίηση ή όχι των παιδικών σου ονείρων.
Η διαδικασία εισόδου των φοιτητών στα ελληνικά ΔΗΜΌΣΙΑ πανεπιστήμια μέσω των πανελλαδικώς εξεταζόμενων μαθημάτων, είναι μια ιστορία περίπου 60 χρόνων. Ανά τα χρόνια, έγιναν και γίνονται διάφορες τροποποιήσεις, όπως πόσα και ποια μαθήματα θα δίνουν οι υποψήφιοι ανά κατεύθυνση, ποια μαθήματα θα ανοίγουν σχολές διαφορετικής κατεύθυνσης, οι παλαιότεροι θυμούνται τις λεγόμενες δέσμες ενώ ζήσαμε και την εποχή της τράπεζας θεμάτων.

Πολλοί υποστηρίζουν ότι οι πανελλήνιες είναι ένα αξιοκρατικό σύστημα, όπου οι σωστά προετοιμασμένοι και διαβασμένοι γράφουν υψηλά μόρια και οι λιγότερο προετοιμασμένοι πετυχαίνουν χαμηλότερες επιδόσεις, θέτοντας δηλαδή ως αποκλειστικό παράγων επιτυχίας τις ώρες διαβάσματος του καθενός, αψηφώντας κι άλλους κρίσιμους παράγοντες.
Ένας από αυτούς είναι το άγχος. Το άγχος δεν αποτελεί απλά ένα σημαντικό παράγοντα αλλά παίζει καταλυτικό ρόλο στην επίδοση του καθενός. Κατά την διάρκεια της τρίτης, κυρίως, λυκείου είναι μία από τις πιο viral λέξεις της καθημερινότητας όσων προετοιμάζονται για τις πανελλήνιες. Οικογένεια, φίλοι, καθηγητές προσφέρουν διάφορες συμβουλές καταπολέμησης του. Ο υποψήφιος φοιτητής οφείλει να μάθει να διαχειρίζεται το άγχος του.

Παίρνοντας ως δεδομένο ότι όλοι οι άνθρωποι δεν είναι ίδιοι ας κάνουμε ένα σενάριο: Είναι ο μαθητής Α και ο μαθητής Β. Και οι δύο είναι εξίσου καλά προετοιμασμένοι. Και οι δύο έχουν εξίσου πολύ άγχος. Παίρνουν τα θέματα στα χέρια τους. Και οι δύο ξέρουν τις απαντήσεις. Ποια είναι όμως η διαφορά τους; Ότι ο μαθητής Α έχει το λεγόμενο δημιουργικό άγχος ενώ ο μαθητής Β έχει το άγχος σβήστρα. Ο Α πήρε τα θέματα, τα διάβασε και τα έγραψε ενώ ο Β έπαθε το γνωστό σε όλους black out εξαιτίας του άγχους. Θεωρώ πως όλοι μας έχουμε στο ευρύτερο φιλικό και κοινωνικό μας περιβάλλον ανάλογα παραδείγματα ανθρώπων.

Αντιλαμβάνεστε πόσο προβληματικό είναι όλο αυτό; Η επιτυχία, η πραγματοποίηση ενός παιδικού ονείρου, ο κόπος ενός μαθητή, η ψυχική, σωματική, οικονομική φθορά αυτού και της οικογένειας του εξαρτώνται από το εάν ένα παιδί 18 ετών θα μπορέσει ή όχι να διαχειριστεί το άγχος του. Και αν όχι; Τολμάμε να κατηγορούμε τον μαθητή ότι αγχώθηκε και όχι το σύστημα που τον αγχώνει μέχρις εσχάτων;

Σήμερα, οι περισσότεροι υποψήφιοι φοιτητές δίνουν 4 μαθήματα. Για κάθε μάθημα έχουν μέγιστο χρονικό όριο τριών ωρών. Δηλαδή 12 ώρες για να καταφέρουν ή όχι να πιάσουν τον στόχο τους, να πραγματοποιήσουν το παιδικό τους όνειρο. Ξοδεύουμε χιλιάδες ώρες προετοιμασίας, για να κριθούμε σε 12 ώρες σχετικά με το εάν το μάθαμε το μάθημα (παπαγαλία εννοείται) κι αν είμαστε ικανοί, από πλευράς γνώσεων των τεσσάρων αυτών μαθημάτων, να ενταχθούμε στο πανεπιστήμιο. Τι το αξιοκρατικό έχει ένα σύστημα που ευνοεί όσους καταφέρνουν, στα 18 τους χρόνια, να διαχειριστούν το άγχος τους; Λες και όσοι δεν το έχουν καταφέρει ακόμη στη συγκεκριμένη ηλικία πρέπει να θεωρούνται ανίκανοι, ανάξιοι υποψήφιοι φοιτητές και, εν τέλει, αδιάβαστοι.
Εξίσου σημαντικό είναι να αντιληφθούμε ότι, ναι μεν οι πανελλήνιες είναι μια προσωπική μάχη, στην οποία τεστάρουμε τον εαυτό μας, την αντοχή μας και ανακαλύπτουμε τα όρια μας, όρια που ούτε είχαμε φανταστεί ότι διαθέτουμε, αλλά, σ' αυτή την μάχη, δεν ξεκινούν όλοι από την ίδια αφετηρία και με τα ίδια μέσα. Η δικαιοσύνη και η ισότητα μεταξύ των υποψηφίων φοιτητών, ξεκινά και τελειώνει την στιγμή της εξέτασης. Τότε, είναι όλοι ίσοι γιατί εξετάζονται, πανελλαδικώς, στα ίδια θέματα. Η προετοιμασία τους όμως, δεν θα έλεγα ότι περιέχει στοιχεία δικαιοσύνης και ισότητας.

Ας μην κρυβόμαστε πίσω από το δάχτυλο μας. 8/10 πηγαίνουν φροντιστήριο. Μάλιστα, παρατηρείται μια όλο και αυξανόμενη τάση, τα παιδιά να ξεκινούν φροντιστήρια ήδη από την πρώτη και δευτέρα λυκείου και όχι μόνο στην τρίτη λυκείου όπως συνέβαινε παλαιότερα. Και είναι λογικό. Πώς να νιώσει ασφάλεια επιτυχίας ένα παιδί, όταν στο σχολείο ζορίζεται χρονικά να βγάλει την ύλη ενώ δεν γίνεται ούτε λόγος για επαναλήψεις; Το σύστημα που γνωρίζει ότι οι καθηγητές των σχολείων δυσκολεύονται να προετοιμάσουν καταλλήλως τα παιδιά λόγω έλλειψης χρόνου, ζητά, στις τελικές εξετάσεις, εξειδικευμένες γνώσεις φυσικής, μαθηματικών και  δεκάδες μαθήματα ιστορίας που χρειάζονται τουλάχιστον 5 επαναλήψεις για την απόλυτη επιτυχία παπαγαλίας. Όσοι πάνε, λοιπόν, στα φροντιστήρια, κουτσά στραβά τα καταφέρνουν ή έστω έχουν περισσότερες πιθανότητες να τα καταφέρουν. Είναι και θέμα προσωπικής θέλησης και στόχων.
Με τους άλλους όμως; Ξέρετε ποιους. Αυτούς μωρέ, τους φτωχούς, τους ξεχασμένους από το εκπαιδευτικό σύστημα. Αυτούς που τυχαία γεννήθηκαν σε μια οικογένεια, που η οικονομική τους κατάσταση δεν τους δίνει την δυνατότητα εγγραφής σε κάποιο φροντιστήριο. Τι γίνεται με αυτούς; Πόσο αξιοκρατικό είναι ένα σύστημα που εξετάζει, στα ίδια θέματα μεν, έναν μαθητή που έχει βγάλει την ύλη 7 φορές (6 φροντιστήριο + 1 σχολείο) και έναν μαθητή που την έχει βγάλει 2 φορές (1 σχολείο και 1 μόνος του, χωρίς την καθοδήγηση κάποιου); Ανίκανοι και ανάξιοι υποψήφιοι φοιτητές, όσοι δεν μπορούν να πληρώσουν κάποιο φροντιστήριο; Άλλοι αντιμετωπίζουν το εκπαιδευτικό τέρας των πανελληνίων εξοπλισμένοι με «αλεξίσφαιρο» και άλλοι γυμνοί. Τόση η αξιοκρατία και η δικαιοσύνη!

Μια εναλλακτική-προοδευτική πρόταση:
Πολλοί υπουργοί παιδείας πέρασαν, μα κανείς δεν τολμά την κατάργηση των πανελληνίων. Καμία κυβέρνηση και κανείς υπουργός δεν τολμά να σηκώσει το πολιτικό κόστος μιας τόσο βαρυσήμαντης απόφασης, παρουσιάζοντας ένα διαφορετικό πλαίσιο εισαγωγής φοιτητών στα πανεπιστήμια. Λες και το εκπαιδευτικό πρόβλημα της χώρας ανάγεται στο εάν θα αναγράφεται η διαγωγή των μαθητών στο απολυτήριο λυκείου και στο εάν θα γίνονται γιορτές ή μαθήματα ή εκδρομές στις εθνικές επετείους.

Για να γίνω σαφής. Είμαι υπέρ της κατάργησης των πανελληνίων αλλά κατά της ελεύθερης εισόδου φοιτητών στα πανεπιστήμια. Πιστεύω ότι το συγκεκριμένο σύστημα είναι άδικο και δεν θα εξυπηρετεί ούτε τους ίδιους τους φοιτητές καθώς, θεωρώ, ότι θα παρατηρούσαμε ραγδαία αύξηση στο ποσοστό όσων εγκαταλείπουν την σχολή τους, κυρίως εξαιτίας της μη ικανότητας ανταπόκρισης στις απαιτήσεις και το γνωστικό αντικείμενο της εκάστοτε σχολής.

Πιστεύω όμως, ότι η εισαγωγή των φοιτητών μπορεί να προέλθει μέσα από ένα σύστημα ποσόστωσης και συμψηφισμού των τετραμήνων της Β και Γ λυκείου, συνδυαστικά με τους βαθμούς των ετήσιων εξετάσεων κάποιων μαθημάτων αλλά και δύο εργασιών, μίας στη Β και μίας στη Γ λυκείου.
Αυτό το σύστημα των δύο ετών, θα το λέγαμε και σύστημα πολλών ευκαιριών, με αποτέλεσμα την αποβολή σημαντικού ποσοστού άγχους από τα παιδιά που δεν μπορούν να το διαχειριστούν. Τι εννοώ; Αν ένας μαθητής λάβει χαμηλό βαθμό στα αρχαία στο πρώτο τετράμηνο της Β λυκείου, τότε του δίνεται άμεσα η δυνατότητα να βελτιωθεί και σε μόλις τρεις με τέσσερις μήνες να ανεβάσει την απόδοση του και, εν τέλει, και τον βαθμό του στο δεύτερο τετράμηνο του ίδιου έτους, ενώ με το τωρινό σύστημα, έχει τρεις ώρες για να γράψει ή όχι και η δεύτερη ευκαιρία του, σε περίπτωση αποτυχίας, θα έρθει μετά από έναν χρόνο και εφόσον το παιδί έχει την ψυχική δύναμη να δώσει και δεύτερη χρονιά πανελλήνιες. Θα το ξαναπώ. Δεν είναι δυνατόν να προετοιμαζόμαστε χιλιάδες ώρες για να κριθούμε μέσα σε ελάχιστες, χωρίς να έχουμε άμεσα έστω μια δεύτερη ευκαιρία.
Αναπόσπαστο κομμάτι ενός νέου συστήματος εισαγωγής στα πανεπιστήμια, θα πρέπει να είναι και η εκπόνηση εργασιών, μίας στη Β και μίας στη Γ λυκείου. Κατ’ εμέ, οι εργασίες οφείλουν να μπουν στο παιχνίδι αλλά με χαμηλό ποσοστό επίδρασης στον τελικό βαθμό του κάθε μαθητή, γιατί το θέμα δεν είναι η εργασία αυτή καθαυτή αλλά το να μάθουν οι αυριανοί φοιτητές, οι αυριανοί επιστήμονες, πως να γράφουν μια εργασία, πως να χρησιμοποιούν μέσα εκπόνησης εργασίας (word, powerpoint) αλλά και πως και από που θα συλλέγουν πληροφορίες. Τεράστιο ποσοστό των πρωτοετών φοιτητών μπαίνουν στο πανεπιστήμιο χωρίς να έχουν κάνει ποτέ εργασία, χωρίς να έχουν διδαχθεί ποτέ πως να εκπονούν μια εργασία, σε ένα περιβάλλον όπου οι περισσότεροι καθηγητές πανεπιστημίου  θεωρούν δεδομένο ότι οι σημερινοί φοιτητές έχουν τις απαραίτητες γνώσεις επί του θέματος. Χάσμα!

Επίσης, κάτι που πραγματικά λείπει από το λύκειο είναι η ενισχυτική διδασκαλία. Ναι, καλά διαβάσετε. Γιατί να μην παρέχεται αυτή η δυνατότητα; Γιατί να μην υπάρχει «κρατικό φροντιστήριο» έτσι ώστε να καλύπτονται τα παιδιά που δεν έχουν την οικονομική δυνατότητα να προσφύγουν στην ιδιωτική εκπαίδευση; Δεν έχω τίποτα με τα φροντιστήρια και δεν υποστηρίζω το «κυνηγητό» τους ή το κλείσιμο τους. Πιστεύω όμως ότι το κράτος, το εκπαιδευτικό σύστημα, οφείλει να δίνει την επιλογή στους μαθητές. Παιδί μου, εγώ, το κράτος, σου προσφέρω δωρεάν φροντιστήριο. Θέλεις; Καλώς. Δεν θέλεις; Πάλι καλώς, μπορείς να επιλέξεις ένα ιδιωτικό φροντιστήριο. Πιστέψτε με, θα είναι εκατοντάδες τα παιδιά ανά την Ελλάδα που θα επιλέξουν την πρώτη επιλογή. Που έχουν ανάγκη την πρώτη επιλογή. Έτσι, επέρχεται δικαιοσύνη και ισότητα στην προετοιμασία των μαθητών. Όλων των μαθητών. Δίχτυ προστασίας για όλα τα παιδιά. Κρατική συνδρομή για την πραγματοποίηση των παιδικών ονείρων όλων των παιδιών.

Μπορεί να γίνουν αυτά από την μία μέρα στην άλλη; Όχι. Φυσικά και όχι. Όσο η χρηματοδότηση της παιδείας καθιστά την χώρα μας στις χαμηλότερες Ευρωπαϊκές θέσεις, όσο οι πολιτικοί δεν τολμούν να λάβουν αποφάσεις που θα γεννούν νέες, πιο ελπιδοφόρες, πιο φωτεινές και πιο αισιόδοξες εκπαιδευτικές μέρες τόσο θα στέλνουμε παιδιά στον καιάδα, αντιμέτωπα με το εκπαιδευτικό τέρας, καταστρέφοντας παιδικά όνειρα. Το εκπαιδευτικό σύστημα έχει ανάγκη από προοδευτικές μεταρρυθμίσεις με σκοπό την στήριξη όλων των παιδιών. Υπερασπίσου το παιδί, έχε το νου σου στο παιδί, γιατί αν γλιτώσει το παιδί, υπάρχει ελπίδα!

Θεόκριτος Αργυριάδης, Φοιτητής πολιτικών επιστημών στο ΔΠΘ, μέλος του κινήματος πολιτικών ακτιβιστών Roseband Socialists

Χρειαζόμαστε μουσική εκπαίδευση στα σχολεία;

«Χωρίς μουσική, η ζωή θα ήταν ένα λάθος» - Φρίντριχ Νίτσε

♭ ♮ ♯

Όπου οι λέξεις αποτυγχάνουν, η μουσική μιλά. Μιλά για τον πόνο,τη θλίψη,την απώλεια, τη χαρά, τα πάθη, τα συναισθήματα. Μέσα στη μουσική ζουν τα όνειρά μας. Η μουσική είναι ο ρυθμός που μας οδηγεί στον πυρήνα της ζωής. Η καταφυγή μας όταν ο κόσμος μοιάζει σκοτεινός. Ο φίλος μας όταν κανείς δεν φαίνεται να νοιάζεται. Οι χορδές της διαφυγής μας. Οι γιορτές μας, η παρέα μας, η φωνή διαμαρτυρίας μας, η συλλογική μνήμη, αυτό που μας ενώνει με τους άλλους. Μας οδηγεί σε έναν άλλο κόσμο όπου ξεχνάμε τα προβλήματα, την αγωνία και την κακία του πραγματικού κόσμου. Είναι αγάπη, χαρά, ευτυχία, η φωνή της ποίησης, η ισχυρότερη μορφή μαγείας που μας κάνει να πετάμε χωρίς φτερά. Είναι οι ήχοι των σπασμένων καρδιών και οι απαλοί ήχοι της αγάπης. Είναι η κόρη της ψυχής του Έρωτα, δοχείο της πίκρας και της Αγάπης, όνειρο της ανθρώπινης καρδιάς, γλώσσα των εραστών της ζωής. Η μουσική είναι η καρδιά μας, το πνεύμα μας. Είναι το πνεύμα και η καρδιά του πολιτισμού μας. «Στο βυθό της μουσικής συνταξιδεύουμε…», γράφει ο Ελύτης στη Συναυλία των Υακίνθων.

Η μουσική έχει μια ξεχωριστή θέση στην καρδιά και στη ζωή όλων μας. Ωστόσο, η μουσική απαξιώνεται με το νέο νόμο για την εκπαίδευση σε ανησυχητικό βαθμό.
 
Είναι σημαντικό να αντιληφθούμε ότι ο χρόνος που αφιερώνεται στη μουσική και τις τέχνες, δεν επηρεάζει αρνητικά τη μάθηση των παιδιών αλλά συμβάλλει πραγματικά στη βελτίωση της εκπαίδευσης και στη δημιουργία καλύτερων ανθρώπων.
 
Δεν πρέπει να μειωθούν οι ώρες διδασκαλίας της μουσικής στην εκπαίδευση ΓΙΑΤΙ:

• Η μουσική συμβάλει στην πνευματική ανάπτυξη των παιδιών.
• Η μουσική  σημαίνει αύξηση της κοινωνικότητας, αυτοπειθαρχίας και υπευθυνότητας.
• Βελτιώνει τις ομαδικές δεξιότητες και την αυτοεκτίμηση των μαθητών/τριών και βοηθά την πρόοδό τους συνολικά.
• Η μουσική εκπαίδευση είναι επίσης ένας πολύ καλός τρόπος για την ενίσχυση των ικανοτήτων ανάγνωσης.
• Η μουσική διδάσκει  δεξιότητες διαχείρισης και πειθαρχίας.
• Η μουσική χτίζει τη φαντασία και την πνευματική περιέργεια.
•  Η μουσική δημιουργεί μια ευχάριστη ατμόσφαιρα στο σχολείο.

Η μουσική εκπαίδευση συμβάλλει επίσης σημαντικά στη συναισθηματική ανάπτυξη. Οι μαθητές που μαθαίνουν μουσική έχουν περισσότερη ενσυναίσθηση, έχουν ανοιχτό μυαλό, έχουν υψηλότερη αυτοεκτίμηση.
 
Η εκμάθηση μουσικής μπορεί επίσης να βοηθήσει τους μαθητές να καταπολεμήσουν το άγχος και να αγαπήσουν το σχολείο. Η μουσική μπορεί ακόμα να είναι μια παρηγορητική δραστηριότητα για πολλούς μαθητές που τους απωθεί το σχολικό σύστημα.
Πρέπει να γίνει κατανοητό ότι η τέχνη επηρεάζει την ανθρώπινη κατανόηση και ερμηνεία του κόσμου. Τα παιδιά που μελετούν τις τέχνες σκέφτονται δημιουργικά, γίνονται καλύτεροι άνθρωποι. Κυρίως, ο στόχος της τέχνης στα δημόσια σχολεία δεν είναι να κάνουν περισσότερους επαγγελματίες καλλιτέχνες αλλά να διδάξουν στους ανθρώπους να ζουν πιο ευτυχισμένοι.
 
«Μουσικήν ποίει και εργάζου», η παράξενη φωνή μέσα στο όνειρο του Σωκράτη ένωσε την φιλοσοφία και τη μουσική: «Το όνειρο με ενεθάρρυνε να επιμείνω σε ό,τι ήδη έκανα, στο παρελθόν, να συνθέτω δηλαδή μουσική. Δεν είναι αλήθεια μέγιστη μουσική η φιλοσοφία; Και με αυτήν ακριβώς δεν ασχολούμουν και εγώ; Τώρα όμως, αφού έγινε η δίκη και αφού η γιορτή του Θεού εμπόδισε το θάνατό μου, νόμισα ότι πρέπει, στην περίπτωση που το όνειρο με προστάζει να ασχοληθώ με ό,τι συνήθως ονομάζεται μουσική, να μη παρακούσω, αλλά να ασχοληθώ με αυτήν. Γιατί νομίζω ότι είναι ασφαλέστερο να μην απέλθω από αυτή τη ζωή προτού δείξω την ευλάβειά μου προς τη θεία προτροπή, συνθέτοντας μουσικά δημιουργήματα»(Φαίδων).
 
Ο Νίτσε διακρίνει στα λόγια του Σωκράτη κατά τις τελευταίες μέρες της ζωής του μια μορφή μεταμέλειας για όλη του την προηγούμενη ζωή, που χαρακτηρίστηκε, από μια κυριαρχία της λογικής στη φιλοσοφία του. Γράφει ο Νίτσε στη «Γέννηση της τραγωδίας» για το Σωκράτη:

«Πραγματικά, ο αδυσώπητος αυτός διαλεκτικός είχε μερικές φορές απέναντι στην τέχνη το αίσθημα ενός κενού, ενός ελλείμματος, σχεδόν μιας τύψης, ενός καθήκοντος που ίσως παραμελήθηκε». «Τελικά στη φυλακή του, για να καθησυχάσει εντελώς τη συνείδησή του, αποφασίζει ν’ ασκηθεί στη μουσική. […] Εκείνο που τον ωθούσε σ’ αυτές τις ασχολίες, ήταν μια δύναμη ανάλογη με του «δαιμονίου» που τον προειδοποιούσε, ήταν η απολλώνια φωτεινότητα που του έδινε το αίσθημα πως ήταν σαν ένας βάρβαρος βασιλιάς μπροστά στο μεγαλόπρεπο άγαλμα μιας θεότητας που δεν καταλαβαίνει, και πως κινδύνευε ν’ αμαρτήσει απέναντι σ’ αυτή τη θεότητα επειδή δεν την καταλάβαινε. Αυτή η φράση που απευθυνόταν στον Σωκράτη μέσα στ’ όνειρό του είναι το μοναδικό σύμπτωμα μιας σκέψης που ξεπερνάει τα όρια της λογικής. Ίσως, θα πρέπει να συλλογίστηκε, «αυτό που μου είναι ακατανόητο να μην είναι αυτό καθαυτό παραλογισμός. Ίσως να υπάρχει ένα πεδίο σοφίας όπου ο διαλεκτικός δεν έχει θέση. Ίσως μάλιστα η τέχνη να είναι το αναγκαίο συμπλήρωμα της επιστήμης»

Ο  Πλάτωνας το είπε πιο απλά: «Η μουσική δίνει ψυχή στο σύμπαν, φτερά στο μυαλό, φτερά στη φαντασία».
  
Παναγιώτα Ψυχογιού
artinews.gr
ideopigi

Η Νέα Ζηλανδία δίνει 4 εκ. δολάρια σε καλλιτεχνικά μαθήματα για να «φτιάξει» δημιουργικούς πολίτες

Και προσλαμβάνει 300 καθηγητές για ζωγραφική, μουσική και θέατρο σε σχολεία της χώρας.
Στη Νέα Ζηλανδία η κυβέρνηση μόλις ανακοίνωσε ότι σκοπεύει να επενδύσει επιπλέον 4 εκατομμύρια δολάρια στην προώθηση και την πιο αποτελεσματική λειτουργία των καλλιτεχνικών μαθημάτων σε όλα τα σχολεία της χώρας - μία απόφαση της πρωθυπουργού Jacinda Adern, η οποία δήλωσε ότι με αυτή την κίνηση θέλει να εξασφαλίσει μόνιμη εργασία σε 300 καλλιτέχνες.

Το πρόγραμμα είναι σχεδιασμένο με τέτοιο τρόπο ώστε να φέρει σε επαφή έμπειρους, ενεργούς καλλιτέχνες με μαθητές προκειμένου να διδάξει στους τελευταίους νέους τρόπους για εκφράσουν τον εαυτό τους δημιουργικά δια μέσου της τέχνης, του χορού, του θεάτρου και της μουσικής.

Ο υπουργός Παιδείας, Chris Hipkins, σχολίασε πως «Τα νέα, δημιουργικά μαθήματα στα σχολεία έχουν σαν στόχο να ωθήσουν τους μαθητές σε έναν πιο ουσιαστικό τρόπο ζωής, στην καλύτερη μεταξύ τους επικοινωνία και την συνεργασία, στη δημιουργική σκέψη και, γιατί όχι, να τους ξυπνήσει το ενδιαφέρον προς μία καριέρα στον χώρο των τεχνών».

Επιπλέον πρόσθεσε ότι αυτή η αλλαγή είναι εξαιρετικά σημαντική στην εποχή του κορονοϊού, κατά την οποία η τέχνη μοιάζει να δοκιμάζεται. Τα συμπληρωματικά 4 εκατομμύρια δολάρια θα διατεθούν σε βάθος 3 ετών και θα επεκτείνουν τα καλλιτεχνικά πρότζεκτς στα σχολεία απο 304 σε 510.

Υπολογίζεται ότι περίπου 2023 μαθητές θα ωφεληθούν από το νέο πρόγραμμα, πράγμα που σημαίνει πως η Νέα Ζηλανδία επενδύει έξτρα 2.000 δολάρια για την καλλιτεχνική υποδομή κάθε μαθητή ξεχωριστά

Για την ιστορία να πούμε πως τα επιπλέον τα 4 εκατομμύρια έρχονται να προστεθούν στα 175 που ξοδεύει ετησίως η κυβέρνηση στον καλλιτεχνικό τομέα της δημόσιας παιδείας

womantoc.gr

Κατάργηση Καλλιτεχνικών Μαθημάτων στο Λύκειο

Καταργούνται Καλλιτεχνικά και Μουσική στη δευτεροβάθμια εκπαίδευση – Έντονες αντιδράσεις από την εκπαιδευτική κοινότητα

Μεγάλες αντιδράσεις έχει προκαλέσει στην εκπαιδευτική κοινότητα -και όχι μόνο- η πρόταση του υπουργείου Παιδείας για κατάργηση των Καλλιτεχνικών μαθημάτων στις τάξεις του Λυκείου

Μετά την κατάργηση της Κοινωνιολογίας, την υποτίμηση των μαθημάτων Κοινωνικών Επιστημών και τη μείωση ωρών διδασκαλίας του μαθήματος της Πολιτικής Παιδείας το υπουργείο τα «βάζει» με τα Καλλιτεχνικά.

Πιο συγκεκριμένα σύμφωνα με το ωρολόγιο πρόγραμμα που ίσχυε μέχρι τώρα, διδάσκονταν στο Λύκειο τα Καλλιτεχνικά Μαθήματα: Ελεύθερο Σχέδιο, Γραμμικό Σχέδιο, Αρχιτεκτονικό Σχέδιο και Ιστορία Τέχνης, ενώ στο Γυμνάσιο διδασκόταν το μάθημα των Καλλιτεχνικών σε όλες τις τάξεις. 

Στη νέα πρόταση του υπουργείου Παιδείας, αφαιρείται το μάθημα επιλογής της Α Λυκείου της Καλλιτεχνικής παιδείας, και το μάθημα κατεύθυνσης του Ελεύθερου η Γραμμικού σχεδίου στην Γ Λυκείου. Συνολικά δε, η καλλιτεχνική παιδεία, στη δευτεροβάθμια εκπαίδευση περιορίζεται.

Εκτός από την καλλιέργεια και τη γνώση που θα στερείται ο μαθητής, στερείται και την διδασκαλία μαθημάτων που εξετάζονται στις Πανελλαδικές Εξετάσεις και η επίδοση σε αυτά είναι βασική προϋπόθεση για την εισαγωγή του σε πολλά Ιδρύματα της χώρας.

Για το συγκεκριμένο θέμα αναμένεται να τοποθετηθεί ιδιαίτερα αιχμηρά η ΟΛΜΕ η οποία υποστηρίζει ότι αυτές οι αλλαγές αυτές μπορεί να οδηγήσουν ακόμα και σε διαθεσιμότητα τους καθηγητές αυτών των κλάδων.

ΤοΒΗΜΑ Team